Η ΟΔΥΣΣΕΙΑ ΤΟΥ ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΟΣ

Το άρθρο που ακολουθεί συντάχθηκε το 2007 έπειτα από πρόσκληση του Ινστιτούτου Διαστημικών Ερευνών της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών από τον Arthur C. Clarke, ο οποίος μου το παραχώρησε - όπως και το φωτογραφικό υλικό από την ημέρα των γεννεθλίων του- ένα χρόνο πριν το θάνατό του, για το πρώτο τεύχος της επανακυκλοφορίας του ένθετου περιοδικού "Φαινόμενα" που εξέδιδε ο Ελ.Τύπος.

Πενήντα έτη διαστημικής ηλικίας: Τα καλύτερα δεν έχουν έρθει ακόμα! 

Ένα Σαββατοκύριακο του 1939, λίγο πριν το ξέσπασμα του Δεύτερου Παγκόσμιου Πολέμου, οι επισκέπτες του Μουσείου Επιστημών στο Λονδίνο, αντίκρισαν μια ομάδα νεαρών ανδρών να  περιεργάζονται μια περίεργη κατασκευή με περιστρεφόμενους καθρέπτες. Ακριβώς  από επάνω της «κρεμόταν» το διπλάνο των αδελφών Wright -- αλλά οι νεαροί ερευνητές είχαν θέσει τις «διόπτρες» τους σε κάτι πολύ πιο φιλόδοξο από την πτήση στην ατμόσφαιρα. Θεώρησαν ότι μια ημέρα θα ήταν δυνατό να ταξιδέψουν σε άλλους κόσμους.

Από τον Arthur C. Clarke

Σήμερα ως ο μόνος επιζών αυτής της μικρής ομάδας της Βρετανικής Διαπλανητικής Εταιρείας (British Interplanetary Society ) μπορώ να πω πως κανένας από μας τοτε δεν θα μπορούσε να υποθέσει ότι η Διαστημική Ηλικία θα ξημέρωνε μόνο 18 χρόνια αργότερα, ή ότι οι άνθρωποι θα προσγειώνονταν στο φεγγάρι σε ακριβώς τρεις δεκαετίες. Αλλά είχαμε ενδιαφερθεί ήδη για τα προβλήματα που θα προέκυπταν κατά τη διάρκεια ενός τέτοιου ταξιδιού. Ένα από τα οποία - γνωστό ακόμη και στον Ιούλιο Βέρν όταν έγραψε το 1865 το «Από τη γη στη σελήνη» - ήταν ότι τον περισσότερο χρόνο οι επιβάτες του διαστημόπλοιου θα βρίσκονταν υπό συνθήκες έλλειψης βαρύτητας. 

Επειδή αυτή η κατάσταση δεν μπορoύσε να αναπαραχθεί στη γη για περισσότερο από μερικά δευτερόλεπτα, κανένας δεν ήξερε πώς θα αντιδρούσε το ανθρώπινο σώμα στην έλλειψη της βαρύτητας. Μερικά τρομαχτικά σενάρια είχαν ακουστεί: ένας ιατρικός «εμπειρογνώμονας» δήλωσε ότι η καρδιά θα «συναγωνιζόταν» ανεξέλεγκτα τη μηδενική βαρύτητα, πράγμα που σήμαινε πως κάθε παράτολμος αστροναύτης θα μπορούσε να αναμένει έναν αστραπιαίο αλλά ενδεχομένως φιλεύσπλαχνο θάνατο.

Εντούτοις, φάνηκε να υπάρχει μια απλή λύση: κάντε τους χώρους διαβίωσης του διαστημοπλοίου ένα αργά περιστρεφόμενο τύμπανο, έτσι ώστε η φυγόκεντρος να δώσει στους επιβάτες την αίσθηση του βάρους και να τους επιτρέπει να περπατούν  πάνω στους κυλινδρικούς «τοίχους». Χρόνια αργότερα, ο Stanley Kubrick παρουσίασε αυτή την ιδέα, σε μια μάλλον πολυτελή κλίμακα, στο «2001: Η Οδύσσεια του Διαστήματος» με το διαστημικό ξενοδοχείο «Hilton».  

Μπροστά από το χρόνο

Έτσι εμείς οι «πρώιμοι διαστημικοί μαθητές» είχαμε σχεδιάσει ένα  περιστρεφόμενο διαστημόπλοιο -  αλλά πώς να παρατηρήσεις το φεγγάρι και τα αστέρια, αν οι επιβάτες του περιστρέφονταν αρκετές φορές το λεπτό;-  Ευτυχώς, οι αστρονόμοι είχαν λύσει αυτό το πρόβλημα πολύ καιρό πριν εμφανιστεί, με τη κατασκευή ενός οργάνου γνωστό ως ουρανοστάτης. Αυτό το όργανο χρησιμοποιεί καθρέφτες οι οποίοι κινούνται κατά τέτοιο τρόπο ώστε ο ουρανός να εμφανίζεται στάσιμος.

Για να το αποδείξουμε, χρησιμοποιήσαμε έναν περιστρεφόμενο δίσκο στον οποίο είχαν γραφτεί τρία γράμματα, τα οποία δεν μπορούσαν να διαβαστούν, μέχρι που κάποιος κοίταξε μέσα από τον ουρανοστάτη και τα ακίνητα γράμματα BΔΚ (Βρετανική Διαπλανητική Κοινότητα) εμφανίστηκαν. Είμαι πράγματι ευτυχής λέγοντας πως η Εταιρεία είναι ακόμα ενεργή σήμερα κι αποτελεί τον αρχαιότερο οργανισμό παγκοσμίως που έχει αφιερωθεί στη διαστημική έρευνα. 

Και τι αλλαγές είδαμε σε εκείνο το χρόνο! Στις αρχές της δεκαετίας του '40,  διαπρεπείς επιστήμονες συνέχισαν να κοροϊδεύουν τους πρωτοπόρους πυραυλικών ερευνών και οποιαδήποτε συζήτηση σχετικά με το ταξίδι στο Διάστημα. Για παράδειγμα, τον Ιανουάριο του 1941, στο περιοδικό “Philosophical Magazine” ο καναδός αστρονόμος J. W. Campbell «απέδειξε » μαθηματικά ότι θα χρειαζόταν ένα σκάφος ενός εκατομμυρίου τόνων για να μεταφέρουμε  μια λίβρα του ωφέλιμου φορτίου στο Διάστημα και πάλι πίσω.Ίσως η πιο διάσημη κριτική του διαστημικού ταξιδιού ήταν αυτή που έγινε από τον βασιλικό αστρονόμο Richard Woolley (1906 - 1986).  

Τον είχα συναντήσει στο παρατηρητήριο Mount Stromlo στη Καμπέρα της Αυστραλίας, μια μόνο χρονιά νωρίτερα. Θυμάμαι ακόμα πώς κάλπαζε πέρα από το βουνό, ψάχνοντας μια χαμένη αγελάδα: το γεγονός δε ότι είμαι γιος ενός αγρότη και ο ίδιος, τον κατέστησε αμέσως προσφιλή σε μένα. Εντούτοις, όταν έφθασε στην Αγγλία από την Αυστραλία το 1956, εξαντλημένος μετά από ένα αεροπορικό ταξίδι διάρκειας 36 ωρών, ανέφερε χαρακτηριστικά πως το διαστημικό ταξίδι ήταν «κουραφέξαλα». 

Αργότερα ανακάλυψα πως οι ακριβής φράση του ήταν: «Όλα αυτά που γράφουν για το διαστημικό ταξίδι είναι εντελώς κουραφέξαλα- το ταξίδι στο φεγγάρι θα κοστίσει τόσο όσο ένας μεγάλος πόλεμος». Eάν είχε πει «το 90% όσων γράφονται» και έναν «μικρό πόλεμο», δεν θα είχε και τόσο άδικο.

Κανένας από μας τότε δεν ήξερε ότι η διαστημική ηλικία θα ξημέρωνε μέσα σε μερικούς μήνες -- στις 4 Οκτωβρίου 1957- με την εκτόξευση του Sputnik 1.

Εβδομάδα Sputnik

Αν και έγραφα και μιλούσα για το διαστημικό ταξίδι για χρόνια, έχω ακόμα ζωντανή κι έντονη μπροστά μου τη μνήμη, εκείνης της είδησης. Βρισκόμουν στη Βαρκελώνη για το 8ο Διεθνές Αστροναυτικό Συνέδριο. Είχαμε ήδη αποσυρθεί στα δωμάτια των ξενοδοχείων μας μετά από μια πολυάσχολη ημέρα παρουσιάσεων, την ώρα που έφτασαν τα νέα. Με ξύπνησαν οι δημοσιογράφοι, ζητώντας μου μια δήλωση για το Σοβιετικό επίτευγμα. 

Για τις επόμενες ημέρες, το Συνέδριο της Βαρκελώνης εξελίσσονταν  έντονες συζητήσεις για το πως οι Ηνωμένες Πολιτείες θα κατάφερναν να επανακτήσουν λίγο από το επιστημονικό τους γόητρο. Ενώ το επανδρωμένο διαστημόπλοιο και η αποστολή στη Σελήνη είχαν πιθανολογηθεί, υπήρχαν ακόμα πολλές αμφιβολίες για το  αν η Αμερική ήταν σε θέση να φέρει εις πέρας μια τέτοια αποστολή. Ένας εκπρόσωπος- σημειώστε ότι ήταν 23 Αμερικανικά και 5 Σοβιετικά έγραφα στο συνέδριο- παρατήρησε ότι ενώ οι Αμερικανοί μίλησαν πολύ για τη διαστημική πτήση, αυτοί που τελικά προχώρησαν και την έκαναν, ήταν οι Ρώσοι! 

Τόσα πολλά συνέβησαν από εκείνη την βαρυσήμαντη εβδομάδα, και πολλά από τα όνειρα των συγγραφέων επιστημονικής φαντασίας έγιναν πραγματικότητα- συμπεριλαμβανομένων και μερικών δικών μου. Πήγαμε στη Σελήνη και μάλιστα δημιουργήσαμε έναν μόνιμο διαστημικό σταθμό. Μερικές εκατοντάδες άνδρες και γυναίκες από διαφορετικά έθνη βρέθηκαν στη γήινη τροχιά. Μη επανδρωμένα διαστημικά εξερευνητικά οχήματα έχουν είτε προσγειωθεί, είτε πετάξει σε όλους τους πλανήτες, φέρνοντας μας πίσω έναν πλούτο πληροφοριών και χιλιάδες καταπληκτικές εικόνες. Διαστημικά τηλεσκόπια ερευνούν τα βαθύτερα κομμάτια του  κόσμου μας, και τα αποτελέσματά τους είναι προσβάσιμα σε όλους μας από τον παγκόσμιο ιστό (που, τυχαία, εμπνεύστηκε κάποιος από μια από τις σύντομες ιστορίες μου).  

Πιο κοντά στο σπίτι μας τώρα, το σύστημα δορυφορικών επικοινωνιών που εφεύρα περισσότερο από 60 χρόνια πριν (μέσω ενός  εγγράφου μου στο βρετανικό περιοδικό “Wireless World”, τον Οκτώβριο του 1945) έκανε το κόσμο μας αγνώριστο μέσα σε ακριβώς δύο γενιές . Έχει βοηθήσει να δημιουργηθεί ένα διασυνδεδεμένο και με συνεχή επικοινωνία παγκόσμιο χωριό, το οποίο τώρα αναπτύσσεται σε τηλε-οικογένεια της ανθρωπότητας. 

Συνεχίζουμε να κάνουμε απογραφή ακόμα για το πώς η διαστημική εξερεύνηση έχει επηρεάσει το είδος και τον πολιτισμό μας, και ίσως πρέπει να δώσουμε περισσότερο χρόνο για να παγιωθούν οι προοπτικές της ιστορίας. Αλλά είναι σημαντικό να τεκμηριωθούν όλα προς όφελος των ιστορικών του μέλλοντος. Παραδείγματος χάριν, μόλις πρόσφατα ανακάλυψα ότι ο Δρ. Wernher Von Braun είχε χρησιμοποιήσει το βιβλίο που έγραψα το 1951 «H εξερεύνηση του διαστήματος» για να πείσει τον Πρόεδρο Kennedy ότι ήταν δυνατόν να προσγειωθούν άνθρωποι στο Φεγγάρι. (Ακόμα ένας κριτικός του βιβλίου είχε διατυπώσει το εξής: «Ο κ. Clarke δεν είναι πολύ επινοητικό άτομο». Αναρωτιέμαι αλήθεια που θα βρισκόμασταν σήμερα, εάν ήμουν λίγο πιο επινοητικός…)

Ο πρώτος μισός αιώνας του διαστημικού ταξιδιού έχει δει πολλούς θριάμβους και τραγωδίες. Κανένας δεν περίμενε το πρώτο κεφάλαιο της σεληνιακής εξερεύνησης να κλείσει αφότου είχαν περπατήσει πάνω στο Φεγγάρι μόνο μια δωδεκάδα ανθρώπων μονο από μια χώρα. Ούτε είχαμε φανταστεί σε εκείνες τις μεθυστικές ημέρες του αγώνα για τη κατάκτηση του διαστήματος στη δεκαετία του '60, ότι θα εγκαταλείπαμε το ηλιακό σύστημα - τουλάχιστον για μια στιγμή - στους ορυζώνες του Βιετνάμ. Ή ότι η χώρα που εισήγαγε την ανθρωπότητα στο Διάστημα θα διαλυόταν έπειτα από τέσσερις δεκαετίες.

Αλλά μακροπρόθεσμα, αυτές οι οπισθοδρομήσεις δεν θα έχουν μεγάλη σημασία. Στα ερχόμενα έτη και τις δεκαετίες, θα παγιώσουμε, την ακόμα διερευνητική κυριαρχία μας στο Διάστημα.

Ας παρηγορηθούμε λοιπόν με το γεγονός ότι δεν είναι η πρώτη φορά που η φιλοδοξία μας υπερέχει έναντι της τεχνολογίας μας. Το ανταρκτικό καλοκαίρι του 1911-12, δέκα άτομα έφθασαν στο Νότιο Πόλο, και μόνο πέντε επέστρεψαν. Χρησιμοποίησαν μόνο τα πιο πρωτόγονα εργαλεία και τις πιο βασικές πηγές ενέργειας –παπούτσια για το χιόνι, έλκηθρα με σκυλιά και τους μύς τους. Και μόλις ο Νότιος Πόλος κατακτήθηκε, εγκαταλείφθηκε για σχεδόν μισό αιώνα. Κι έπειτα, στο Διεθνές Γεωφυσικό Έτος (1957 - 58), οι άνθρωποι επέστρεψαν με όλους τους πόρους της σύγχρονης τεχνολογίας - κι έμειναν. Για μισό αιώνα τώρα, καλοκαίρι και χειμώνα, μερικές χιλιάδες άνδρες και γυναίκες ζουν κι εργάζονται στο Νότιο Πόλο. 

Έτσι θα είναι και με τη Σελήνη. Όταν στο κοντινό μέλλον, επιστρέψουμε θα είναι με οχήματα που θα κάνουν τον πύραυλο Saturn V να μοιάζει με έναν αδέξιο, ανεπαρκή δεινόσαυρο της νεαρής διαστημικής ηλικίας (που ήταν). Και αυτή τη φορά, θα μείνουμε - και σιγά σιγά θα επεκτεινόμαστε στους άλλους πλανήτες, αρχίζοντας με τον Άρη.

Τα επόμενα πενήντα χρόνια

Πιστεύω ότι η χρυσή εποχή των διαστημικών ταξιδιών βρίσκεται μπροστά μας. Μπορούμε να κάνουμε έναν καλό παραλληλισμό βλέποντας την ανάπτυξη της επιβατικής αεροπορίας. Ο πρώτος μισός αιώνας του αεροπορικού ταξιδιού εξουσιάστηκε από τις κυβερνήσεις, το στρατό και τους πλουσίους που μπορούσαν να τον αντέξουν οικονομικά. O κινητήρας jet όπως και τα μεγάλα αεροσκάφη με χαμηλή κατανάλωση καυσίμων έφεραν τεράστιες οικονομίες κλίμακας, κάνοντας το αεροπορικό ταξίδι προσιτό στον απλό άνθρωπο. Ένα παρόμοιο σενάριο τίθεται ως στόχος και για το διαστημικό ταξίδι. 

Κατά τη διάρκεια των πρώτων 50 ετών του διαστημικού ταξιδιού, λιγότεροι από χίλιοι άνθρωποι έχουν βρεθεί στο διάστημα, οι περισσότεροι από αυτούς,  έπειτα από ειδική εκπαίδευση και όλοι τους με τεράστιο κόστος (με εξαίρεση μερικούς πρόσφατους «διαστημικούς τουρίστες» όλοι οι άλλοι χρηματοδοτήθηκαν από φορολογούμενους). Οι τεχνολογικές καινοτομίες κι επενδύσεις που γίνονται τώρα θα αναγγείλουν την νέα εποχή, του διαστημικού ταξιδιώτη-πολίτη στον επόμενο μισό αιώνα.

Πριν το τέλος αυτής της δεκαετίας, επιβάτες πληρώνοντας ένα  εισιτήριο θα ζήσουν την εμπειρία μιας διαστημικής πτήσης με ιδιωτικά διαστημικά σκάφη, τα οποία κατασκευάζονται από μια νέα γενιά μηχανικών-επιχειρηματιών που έχουν ένα αστείρευτο πάθος για το Διάστημα. Και κατά τη διάρκεια των επόμενων 50 ετών, δεκάδες χιλιάδες θα αποκτήσουν πρόσβαση στο τροχιακό βασίλειο - κι έπειτα στο Φεγγάρι και ακόμα πιο πέρα. Δεν είναι πολύ μακριά η εποχή που έξυπνοι νεαροί άνδρες και γυναίκες θα αναζητήσουν μια επαγγελματική σταδιοδρομία στη γήινη τροχιά («θέλω να εργαστώ 200 χιλιόμετρα από το σπίτι - κατ' ευθείαν επάνω! »).

Κοιτώντας το μέλλον, τι μπορούμε να αναμένουμε από το Διάστημα κατά τη διάρκεια του αιώνα που μόλις ξεκίνησε; Ο τουρισμός μπορεί να είναι το σημαντικότερο. Μια άλλη εφαρμογή θα ήταν τα διαστημικά νοσοκομεία. Αν και η μηδενική βαρύτητα έχει μερικά μειονεκτήματα, σκεφτείτε ακριβώς όλα αυτά τα πράγματα που θα μπορούσαν να γίνουν σε  συνθήκες έλλειψης βαρύτητας- τι όφελος σε ασθενείς με σοβαρά εγκαύματα, ή σε ανθρώπους με μυϊκά προβλήματα θα είχε μια τέτοια σκέψη. Μερικές από αυτές τις δυνατότητες, περιέγραψα στο σατιρικό «NASA Sutra» που συμπεριλαμβάνεται στη συλλογή δοκιμιών μου, «Greetings, Carbon-based Bipeds».  

Για να συμβούν όλα αυτά, πρέπει να έχουμε αξιόπιστους, οικονομικούς τρόπους να φθάσουμε σε τροχιά. Ο πύραυλος μας πήγε στο Διάστημα, ακριβώς όπως τα αερόστατα μας οδήγησαν στην αεροπορία. Έτσι κι αυτός θα εκτοπιστεί επίσης- αλλά από τι ;

Αυτήν ακριβώς τη στιγμή, εκατοντάδες έξυπνοι άνθρωποι προσπαθούν να αναπτύξουν τα καλύτερα συστήματα πρόωσης που μπορούν προκειμένου να οδηγήσουν τους ανθρώπους και τα ωφέλιμα φορτία στο Διάστημα. Η άποψή μου είναι ότι θα υπάρξει σύντομα μια ποικιλία μεθόδων για να ταξιδέψουμε σε τροχιά, για να ανταποκριθούμε στις διαφορετικές ανάγκες και τους προϋπολογισμούς. Μεταξύ τους, βλέπω τουλάχιστον μια ιδέα που μπορεί τελικά να καταστήσει τη διαστημική μεταφορά φτηνή και προσιτή στους απλούς ανθρώπους και δεν είναι άλλη από τον διαστημικό ανελκυστήρα.

Ανελκυστήρας στο διάστημα

Την φαντάστηκε αρχικά το 1895 ο Konstantin Tsiolkovsky, ο οποίος εμπνευσμένος από τον πύργο του Άιφελ στο Παρίσι, εξέτασε το ενδεχόμενο ενός πύργου που θα έφθανε στο Διάστημα, όμως αυτός που ανέπτυξε την ιδέα ήταν ο Ρώσος μηχανικός Yuri Artsutanov στις αρχές της δεκαετίας του '60.    

Οι σημερινοί δορυφόροι τηλεπικοινωνιών αποδεικνύουν πώς ένα αντικείμενο σε τροχιά μπορεί να παραμείνει σταθερό πάνω από ένα σημείο στον Ισημερινό, με την ταχύτητά του να αντισταθμίζει την ταχύτητα περιστροφής της γης- 22.300 μίλια (35.780 χλμ).- Τώρα φανταστείτε ένα καλώδιο, που συνδέει το δορυφόρο με το έδαφος. Τα ωφέλιμα φορτία θα μπορούσαν να ανυψωθούν  με απλά μηχανικά μέσα, φθάνοντας σε τροχιά χωρίς καμία χρήση πυραύλων. Με αυτό τον τρόπο το κόστος εκτόξευσης των ωφέλιμων φορτίων σε τροχιά θα μπορούσε να μειωθεί σε ένα  μικροσκοπικό ποσοστό των σημερινών δαπανών.

Ο διαστημικός ανελκυστήρας ήταν το κεντρικό θέμα στο μυθιστόρημα επιστημονικής φαντασίας  που έγραψα το 1978 «Οι πηγές του παραδείσου».  Όταν το έγραψα, δεν σκεφτόμουν απλά ότι ήταν ένα συναρπαστικό σκεπτόμενο πείραμα. Εκείνη την εποχή, το μόνο υλικό από το οποίο θα μπορούσε να φτιαχτεί ένα διαστημικό ασανσέρ  ήταν το διαμάντι - που βέβαια δεν ήταν εύκολα διαθέσιμο σε επαρκείς ποσότητες μεγάτονων που θα απαιτούνταν. Αυτή η κατάσταση έχει αλλάξει τώρα, με την ανακάλυψη της τρίτης μορφής του άνθρακα C60 και τα  φουλερένια. Εάν αυτά μπορούν να παραχθούν μαζικά, η οικοδόμηση ενός διαστημικού ανελκυστήρα θα ήταν μια απολύτως βιώσιμη πρόταση εφαρμοσμένης μηχανικής.

Αυτό που κάνει το διαστημικό ανελκυστήρα μια τόσο ελκυστική ιδέα είναι η οικονομική αποδοτικότητά του. Ένα εισιτήριο μέχρι τη τροχιά κοστίζει σήμερα, δεκάδες εκατομμύρια δολάρια  (όπως έχουν πληρώσει εκατομμυριούχοι διαστημικοί τουρίστες). Αλλά η πραγματική ενέργεια που απαιτείται, εάν την αγοράζατε από τη τοπική εταιρεία ηλεκτρισμού, θα πρόσθετε μόνο περίπου εκατό δολάρια στον λογαριασμό του ηλεκτρικού σας ρεύματος. Και ένα ταξίδι μετ’ επιστροφής, θα κόστιζε μόνο περίπου το ένα δέκατο αυτού, δεδομένου ότι το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας μπορεί να ανακτηθεί κατά την επιστροφή! 

Μόλις χτιστεί ο διαστημικός ανελκυστήρας θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να ανυψώσει τα ωφέλιμα φορτία, επιβάτες, προκατασκευασμένα δομικά μέρη ενός διαστημικού σκάφους, καθώς επίσης και τα καύσιμα των πυραύλων μέχρι τη γήινη τροχιά. Με αυτόν τον τρόπο, περισσότερο από το 90% της ενέργειας που απαιτείται για την εξερεύνηση του ηλιακού συστήματος θα μπορούσε να εξοικονομηθεί. 

Κοιτάζοντας ακόμη πιο μπροστά, κάποιος θα μπορούσε να δει την εικονική «εξολόθρευση» του πυραύλου ως μέσου διαστημικού ταξιδιού. Με την επέκταση του ανελκυστήρα, ο οποίος θα λειτουργούσε ως γιγαντιαία σφεντόνα, τα ωφέλιμα φορτία θα μπορούσαν να εκτοξευθούν μακριά, οπουδήποτε στο ηλιακό σύστημα, με την απελευθέρωση τους στη σωστή στιγμή. Φυσικά, οι πύραυλοι θα ήταν ακόμα αρμόδιοι για το ταξίδι πίσω στη γη - τουλάχιστον έως ότου ο ανελκυστήρας/οι σφεντόνες κατασκευαστούν και σε άλλους πλανήτες. Εάν αυτό συμβεί κάποια στιγμή, τα ακριβότερα συστατικά του ταξιδιού γύρω από το ηλιακό σύστημα θα ήταν αυτά για την υποστήριξη της ανθρώπινης ζωής - και βέβαια οι προβολές ταινιών την ώρα της πτήσης!

Ως ο πιο ενθουσιώδης υποστηρικτής του, ερωτούμαι συχνά πότε πιστεύω ότι θα χτιστεί η πρώτη Διαστημική Δύναμη Ανελκυστήρων.  Η απάντησή μου ήταν πάντα: «Περίπου 50 χρόνια αφού θα σταματήσουν όλοι να γελούν με αυτό. Λοιπόν φαίνεται πως τα γέλια σταμάτησαν πριν μερικά χρόνια, και μερικές σοβαρές επενδύσεις γίνονται τώρα στην οικοδόμηση ενός τέτοιου πρωτότυπου έργου. Έτσι θα αναθεωρήσω τώρα το χρονικό πλαίσιό μου, στα 25 έτη.